Η ΑΕΒΑΛ ήταν μέχρι τη δεκαετία του ΄90 ένα εργοστάσιο παραγωγής γεωργικών λιπασμάτων στην Πτολεμαΐδα. Αποτελούσε έναν ρυπογόνο παράγοντα για την περιοχή. Μετά έκλεισε λόγω ασύμφορης λειτουργίας και εγκαταλείφθηκε. 170 κτήρια, 13 αποθήκες, σφαίρες με νιτρώδη και θειώδη υπολείμματα, διάσπαρτα στο χώρο της πρώην Βιομηχανίας Αζωτούχων Λιπασμάτων, επικίνδυνα, ετοιμόρροπα… πρόκειται να κατεδαφιστούν ή να απομακρυνθούν, στους δώδεκα επόμενους μήνες, ώστε ο χώρος να γίνει ελκυστικός στους επενδυτές και να δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας. Σύμφωνα με την επικαιροποιημένη απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου από το 2007 το κόστος του προϋπολογισμού, σύμφωνα με εκτιμήσεις, ανέρχεται στα 7 εκατ. ευρώ περίπου. Στον χώρο αυτό, το επόμενο δίμηνο, αναμένεται η έλευση εργολάβου για την κατασκευή, μέσω ΣΔΙΤ, του πάρκου Πολιτικής Προστασίας. Πρόκειται για ένα από τα 13 πάρκα στη χώρα, σε μία έκταση 8 στρεμμάτων -κατόπιν παραχώρησης από τον Δημοτικό Συμβούλιο- για 30 χρόνια. Με την έναρξη του έργου αναμένεται να δημιουργηθούν 150 θέσεις εργασίας.
Μήπως να το ξανασκεπτόμασταν και στα πλαίσια της «Πράσινης Ενεργειακής Περιφέρειας» να παράγουμε πάλι αμμωνία . Ο κλάδος της ναυτιλίας επενδύει στην αμμωνία, ως ένα από τα πιο υποσχόμενα μελλοντικά καύσιμα, ως μέρος ενός καθαρότερου ενεργειακού μείγματος. Είναι ευέλικτη και άφθονη. Μπορείτε να την αποθηκεύσετε και να την μεταφέρετε. Αλλά για να γίνει πραγματικότητα η αμμωνία ως καύσιμο για την ναυτιλία, πρέπει να συμβούν πολλά πράγματα.Ο κλάδος της ναυτιλίας είναι υπεύθυνος για το 3% περίπου των παγκόσμιων εκπομπών CO2. Μια έκθεση από τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας αναφέρει ότι για να μηδενιστούν οι εκπομπές έως το 2050, τα καύσιμα με βάση το υδρογόνο, συμπεριλαμβανομένης της αμμωνίας, θα πρέπει να αντιπροσωπεύουν το 30% των καυσίμων στη θάλασσα. Δεν υπάρχουν μαγικές λύσεις για ναυτιλιακά καύσιμα μηδενικού άνθρακα. Η αμμωνία αποθηκεύεται όμως ευκολότερα από τον ανταγωνιστή της, το υδρογόνο. Αποτελεί μάλιστα τον ασφαλέστερο τρόπο μεταφοράς του ίδιου του υδρογόνου.
Κατασκευασμένη από υδρογόνο και άζωτο, η αμμωνία χρησιμοποιείται ήδη ευρέως ως λίπασμα και σε προϊόντα καθαρισμού. Η διαδικασία παραγωγής της όμως αυτή τη στιγμή απέχει πολύ από το να είναι καθαρή. Αν όμως χρησιμοποιήσουμε ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές για να φτιάξουμε τη λεγόμενη «πράσινη αμμωνία». Ο καθαρισμός της διαδικασίας παραγωγής αμμωνίας θα μπορούσε να έχει σημαντικά οφέλη για την τοπική κοινωνία τόσο σε θέσεις εργασίας αλλά και στο τοπικό ΑΕΠ της περιοχής. Αν κατασκευάσουμε ένα πράσινο χημικό εργοστάσιο στην περιοχή της Δυτικής Μακεδονίας μπορούμε να αξιοποιήσουμε στο έπακρο την τοπικά παραγόμενη ανανεώσιμη ενέργεια ως μέρος της προσπάθειας μείωσης του CO2 που παράγεται σήμερα σε ένα θερμικό εργοστάσιο που λειτουργεί με καύση λιγνίτη, με ένα πρότζεκτ που αφορά χρήση 20% αμμωνίας. Στόχος να λειτουργεί πλήρως με αμμωνία έως και το 2050.
Αν τεθεί ξανά σε λειτουργία ο σταθμός ηλεκτροπαραγωγής, θα μπορεί να παράγει περίπου αρκετή ηλεκτρική ενέργεια για να εξυπηρετήσει τις γειτονικές πόλεις αλλά και χρησιμοποιηθεί στην λειτουργία της τηλεθέρμανσης. Το κρίσιμο, ωστόσο είναι ότι θα πρέπει να δημιουργηθεί μια νέα αλυσίδα εφοδιασμού, που θα χρησιμοποιεί παραδοσιακή αμμωνία μαζί με δέσμευση άνθρακα – τη λεγόμενη μπλε αμμωνία. Έτσι θα προχωρήσουμε ως κοινωνία στην απεξάρτηση από τον άνθρακα, θα δημιουργηθούν περισσότερες θέσεις εργασίας ή θα διατηρηθούν οι ήδη υπάρχουσες και παράλληλα δεν απαξιωθούν οι εγκαταστάσεις της ΔΕΗ στην περιοχή. Αργότερα, θα μπορούμε να αναπτύξουμε και την πράσινη αμμωνία, που αυτή την στιγμή είναι όμως ακόμα σε στάδιο ανάπτυξης. Η αμμωνία έχει σημαντικές δυνατότητες και ενώ οι προκλήσεις -συμπεριλαμβανομένου του κόστους- παραμένουν η ελπίδα είναι ότι η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές θα συνεχίσει να μειώνεται, καθιστώντας την πράσινη αμμωνία ένα βιώσιμο καθαρό καύσιμο για το μέλλον.
(φωτ. © Αλέξανδρος Βρεττάκος)