Ορισμένοι κάνουν λόγο για «νεκροταφείο βαγονιών», με το σκηνικό να είναι γνώριμο εδώ και πολλά χρόνια.
Αν και κουβαλούν «πάνω» τους ιστορίες πολλών ετών, όπως οι παλιές αυτοκινητάμαξες Fiat που ήρθαν στην Ελλάδα το 1950, πάνω από 1.000 παλιά βαγόνια παραμένουν εγκαταλελειμμένα, σκουριασμένα και εκτεθειμένα σε κακές καιρικές συνθήκες. Κάποια από τα βαγόνια, στο πέρασμα των χρόνων, έχουν λεηλατηθεί, ενώ άλλα έχουν μετατραπεί σε πρόχειρα καταφύγια περιθωριακών ατόμων.
Η διαδικασία αφορά την αποσυμφόρηση σιδηροδρομικών χώρων και εγκαταστάσεων σε Δυτική, Κεντρική και Ανατολική Μακεδονία και Θράκη και περιφερειακή ενότητα Φθιώτιδας.
Βέβαια δεν είναι λίγες και οι φορές που στο παροπλισμένο τροχαίο υλικό εκδηλώνονται πυρκαγιές. Κάτι τέτοιο συνέβη τον φετινό Μάρτιο, όταν ξέσπασε φωτιά σε εγκαταλελειμμένα βαγόνια στο αμαξοστάσιο του Αγίου Ανδρέα στην Πάτρα. Παλιό και άχρηστο τροχαίο υλικό μπορεί κανείς να συναντήσει στη Βόρεια Ελλάδα, κυρίως στη Θεσσαλονίκη, στις σιδηροδρομικές εγκαταστάσεις των Λαχανόκηπων και της Νέας Μαγνησίας. «Οπου υπάρχουν βαγόνια εγκαταλελειμμένα γίνονται σπίτι περιθωριακών ατόμων. Πρόκειται για φαινόμενο που παρατηρείται σε όλη την Ευρώπη, δεδομένου πως και τα βαγόνια δεν μπορούν εύκολα να φυλαχθούν. Πρακτικά είναι ένας σκουπιδότοπος άχρηστων σιδερικών», αναφέρει στην «Κ» ο Ηλίας Νταίβις, πρόεδρος του Συλλόγου Φίλων Σιδηροδρόμου Μεσσηνίας. «Το κυριότερο πρόβλημα είναι στη Θεσσαλονίκη, στις δυτικές συνοικίες, στην περιοχή του Δενδροποτάμου. Eκεί έχει πολλούς καταυλισμούς, είναι βιομηχανική και παρηκμασμένη περιοχή, γι’ αυτό είναι εύκολο τα βαγόνια να γίνουν κέντρο παράνομων δραστηριοτήτων, όπως διακίνηση ναρκωτικών».
Την αποσυμφόρηση των σιδηροδρομικών χώρων και την απομάκρυνση τροχαίου υλικού που παραμένει ανενεργό επιδιώκει ο ΟΣΕ, με την προκήρυξη ανοικτού πλειοδοτικού διαγωνισμού για την εκποίηση και αποκομιδή 1.230 μονάδων παλιού τροχαίου υλικού, συνολικού προεκτιμώμενου βάρους 25.442.300 κιλών, δηλαδή πάνω από 25.000 τόνους scrap. Η διαδικασία αφορά την απομάκρυνση παλιού και μη αξιοποιήσιμου τροχαίου υλικού από σιδηροδρομικούς χώρους και εγκαταστάσεις σε τέσσερις γεωγραφικές ενότητες της χώρας: Δυτική Μακεδονία, Κεντρική Μακεδονία, Ανατολική Μακεδονία και Θράκη και περιφερειακή ενότητα Φθιώτιδας. Το προς εκποίηση υλικό περιλαμβάνει 696 μονάδες τροχαίου υλικού του ελληνικού Δημοσίου, διαχείρισης των Σιδηροδρόμων Ελλάδος (ΟΣΕ), και 535 μονάδες ιδιοκτησίας της εταιρείας. Τα εκτιμώμενα έσοδα για τον οργανισμό ανέρχονται τουλάχιστον σε 5.724.517,50 ευρώ πλέον ΦΠΑ, ενώ η ανάθεση θα γίνει με κριτήριο την υψηλότερη προσφερθείσα τιμή.
Δύσκολη διαδικασία
«Τα σίδερα πρέπει να τεμαχιστούν σε μικρά κομματάκια, να φορτωθούν σε φορτία και να πάνε στα εργοστάσια που λιώνουν το σίδερο. Είναι δύσκολη διαδικασία», λέει ο κ. Νταίβις. «Κάθε βαγόνι έχει έναν μέσο όρο ζωής 30-40 χρόνια, αναλόγως των τύπων και της χρήσης του. Οταν περάσουν αυτά τα χρόνια, εγκαταλείπονται μαζικά. Επίσης, κάποια εκτάκτως εγκαταλείπονται μετά από συμβάντα. Οταν μαζευτούν πολλά, γίνεται εργολαβία». Οι τοπικές κοινωνίες πάντως χαιρετίζουν την πρωτοβουλία του ΟΣΕ καθώς θα συμβάλει σημαντικά στην αναβάθμιση των περιοχών.
Σιδηροδρομικές πηγές εξηγούν ότι συνήθως τα περισσότερα είναι περίπου των δεκαετιών 1960 και 1970, ενώ υπάρχουν και πολύ παλαιότερα. Πρόκειται για βαγόνια που έχουν αξιολογηθεί ότι δεν μπορούν να έχουν κάποια χρησιμότητα, τόσο για σιδηροδρομική χρήση όσο και για δευτερεύουσα υπηρεσιακή. Επίσης υπάρχουν παλιά βαγόνια, ο τύπος των οποίων έχει πάψει να χρησιμοποιείται πανευρωπαϊκά, όπως για παράδειγμα τα βαγόνια-ψυγεία, που πλέον έχουν αντικατασταθεί από κοντέινερ, βαγόνια των οποίων η επισκευή πλέον θεωρείται ασύμφορη ή δεν πληρούν πλέον τις προδιαγραφές για σιδηροδρομική κυκλοφορία. Κάποια βέβαια είναι μεν παροπλισμένα, αλλά διατηρούνται σε καλή κατάσταση και αξιοποιούνται για μουσειακούς σκοπούς.
kathimerini.gr
