Με μια βραδιά αντάξια της ιστορίας, της αρχοντιάς και της βαθιάς ψυχής της Σιάτιστας άνοιξαν οι επετειακές εκδηλώσεις «Μέρες Γιορτών Βοΐου – Πέλεκον», που φέτος συμπληρώνουν δέκα χρόνια αδιάκοπης παρουσίας, δημιουργίας και ουσιαστικής πολιτιστικής προσφοράς. Ένας θεσμός που πλέον δεν αποτελεί απλώς μια σειρά εκδηλώσεων, αλλά μια ζωντανή γέφυρα μνήμης, ιστορίας και ταυτότητας για ολόκληρο το Βόιο.
Το ιστορικό Τραμπάντζειο Γυμνάσιο πλημμύρισε από κόσμο, συγκίνηση και περηφάνια. Από νωρίς, η αίθουσα είχε μεταμορφωθεί σε έναν τόπο μνήμης και ψυχικής ανάτασης. Αυθεντικές σιατιστινές φορεσιές στέκονταν επιβλητικές σαν σιωπηλοί φρουροί της παράδοσης, ενώ οι σπάνιες φωτογραφίες των Σιατιστινών της διασποράς ζωντάνευαν πρόσωπα, ιστορίες και διαδρομές ανθρώπων που ταξίδεψαν στα πέρατα του κόσμου χωρίς ποτέ να αποκοπούν από τη γενέθλια γη.
Οι δύο εκθέσεις δεν αποτέλεσαν απλώς ένα ιστορικό αφιέρωμα. Ήταν μια βαθιά κατάθεση ψυχής. Ήταν η ίδια η Σιάτιστα που στεκόταν απέναντι στο κοινό και αφηγούνταν τη διαδρομή της μέσα στον χρόνο· τη ξενιτιά και τον μόχθο, την πρόοδο και την ευημερία, την αρχοντιά, την παράδοση και τη δύναμη των ανθρώπων της. Ήταν οι μνήμες ενός τόπου που έμαθε να αγωνίζεται, να δημιουργεί και να διατηρεί άσβεστη την ταυτότητά του, ακόμη κι όταν οι άνθρωποί του βρέθηκαν μακριά από αυτόν. Την έναρξη της βραδιάς πραγματοποίησε η ψυχή αυτών των εκδηλώσεων, η κα Θεοδώρα Λειψιστινού, η οποία εδώ και δέκα χρόνια υπηρετεί με ακούραστο πάθος, όραμα και αγάπη τον θεσμό του «Πέλεκον». Με επιμονή και αφοσίωση κρατά ζωντανή τη συλλογική μνήμη του τόπου και αναδεικνύει τον ανεκτίμητο πολιτιστικό πλούτο της περιοχής, αποδεικνύοντας πως όταν ο πολιτισμός συναντά την αγάπη για τον τόπο, μπορεί να γίνει δύναμη δημιουργίας και συνέχειας.
Συγκινητική κορύφωση της βραδιάς αποτέλεσαν οι τιμητικές βραβεύσεις της Κασσιανής Δικαιολάκου, του Δημητρίου Σιάσιου και του Αθανασίου Σπύρου — ανθρώπων που με το έργο, την προσφορά και την αφοσίωσή τους κρατούν ζωντανή την ιστορική και πολιτιστική κληρονομιά της Σιάτιστας και αποτελούν φωτεινά παραδείγματα ήθους και προσφοράς για τις νεότερες γενιές.
Ιδιαίτερα σημαντικές υπήρξαν οι ομιλίες του Λάζαρου Γ. Κώτσικα και του Χρήστου Καρακουλάκη, οι οποίοι με γνώση, έρευνα και βαθιά αγάπη για τον τόπο ανέδειξαν άγνωστες και εξαιρετικά ενδιαφέρουσες πτυχές της ιστορίας της σιατιστινής διασποράς, καθώς και την εξέλιξη της αστικής φορεσιάς της Σιάτιστας από τον 18ο έως τον 20ό αιώνα. Οι εισηγήσεις τους κράτησαν αμείωτο το ενδιαφέρον του κοινού και έδωσαν ουσία, βάθος και ιστορική βαρύτητα σε μια βραδιά γεμάτη πολιτισμό, μνήμη και συγκίνηση.
Φέτος, το «Πέλεκον» δεν γιορτάζει απλώς τη συμπλήρωση δέκα χρόνων πορείας. Γιορτάζει τη δύναμη ενός τόπου να θυμάται, να τιμά και να συνεχίζει. Τη δύναμη μιας κοινωνίας που δεν αφήνει την ιστορία της να σβήσει, αλλά τη μετατρέπει σε φως για τις επόμενες γενιές. Γιατί όσο η μνήμη συναντά την ιστορία και η παράδοση ενώνεται με τους ανθρώπους της, η Σιάτιστα θα συνεχίζει να στέκει περήφανη, αγέρωχη και ζωντανή μέσα στον χρόνο.
