Ένα από τα συνήθη επιχειρήματα που ακούγονται τελευταία στον δημόσιο διάλογο είναι πως η Γερμανία αποφασίζει να παρατείνει τη λειτουργία των λιγνιτικών μονάδων της ως αποτέλεσμα της ενεργειακής κρίσης.
Πέρα από την οπτική γωνία με την οποία ο καθένας μας βλέπει τα πράγματα, οφείλουμε στα δεδομένα και στα γεγονότα να συμφωνούμε αν μη τι άλλο.
Για να ξεκαθαρίσουμε όμως ορισμένα ζητήματα, παραθέτουμε παρακάτω ορισμένα στοιχεία:
- Στις 3 Ιουλίου 2020 το Γερμανικό Κοινοβούλιο, ολοκληρώνοντας μήνες διαπραγματεύσεων, ψήφισε τον νόμο «για τη Μείωση και τον Τερματισμό της Παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας από Άνθρακα», γνωστό και με το ακρωνύμιο KVBG, ο οποίος διαμορφώθηκε έπειτα από μια διαδικασία διαβούλευσης και προβλέπει την έξοδο από τον άνθρακα το 2038 το αργότερο, με προοπτική αυτό να γίνει νωρίτερα, το 2035[1]
- Την ίδια περίοδο η Γερμανία αποδεσμεύτηκε και από την Πυρηνική Ενέργεια, με το τελευταία εργοστάσιο Πυρηνικής Ενέργειας να σβήνει οριστικά τον Απρίλιο του 2023.
- Η Γερμανία σχεδιάζει να αποσύρει από τη λειτουργία όλες τις ηλεκτροπαραγωγικές μονάδες με καύση άνθρακα σε εθνικό επίπεδο έως το αργότερο το 2038, σύμφωνα με τον νόμο για την απεξάρτηση από τον άνθρακα. Ωστόσο, το 2022 το ομόσπονδο κρατίδιο της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας, το οποίο αποτελεί το κέντρο της εξόρυξης άνθρακα και της βαριάς βιομηχανίας στη δυτική Γερμανία, αποφάσισε να ολοκληρώσει τη σταδιακή κατάργηση της χρήσης άνθρακα έως το 2030[2][3].
- Το 2019 η Γερμανία διέθετε σε εργοστάσια παραγωγής ενέργειας από άνθρακα περίπου 40 GW εγκατεστημένης ισχύος, ενώ το 2015 η ανθρακική εγκατεστημένη ισχύς ήταν πάνω από 52GW[4].
- Από το 2019 έχουν αποσυρθεί μονάδες ισχύος πάνω από 12 GW που είχαν πρόβλεψη απόσυρσης μετά το 2031.
- Την περίοδο 2015-2025 έχει αποσυρθεί ανθρακική ισχύς άνω των 24 GW.
- Ακόμα και η ενεργοποίηση εφεδρικών ανθρακικών μονάδων το 2022 προκάλεσε πολύ περιορισμένη αύξηση της χρήσης του άνθρακα, με τη λειτουργία των μονάδων να παραμένει πολύ χαμηλή[5].
- Πέρα από τη μείωση της ισχύος, η Γερμανία έχει περιορίσει δραστικά την ηλεκτροπαραγωγή από λιγνίτη και λιθάνθρακα. Το 2015 η Γερμανία παρήγαγε 246 TWh, ενώ 10 χρόνια αργότερα, το 2025, η παραγωγή από αυτές τις πηγές έπεσε στις 93 TWh (λιγνίτη 67 TWh και λιθάνθρακας 26 TWh) , μια μείωση σχεδόν 2/3 (-62%)[6][7]. Ενώ για το 2025 η συμμετοχή των Α.Π.Ε. στον μίγμα ηλεκτροπαραγωγής άγγιξε το 56% ξεπερνώντας σε παραγωγή τις 270 TWh[8].
- Καθότι γίνεται αβασάνιστα σύγκριση μεταξύ της Ελλάδας και της Γερμανίας, θα πρέπει να σημειωθεί ότι ο γερμανικός λιγνίτης είναι σαφώς καλύτερης ποιότητας, με σχεδόν διπλάσια θερμογόνο δύναμη (~2.200 kcal/kg έναντι ~1.200-1.300 kcal/kg στην Ελλάδα). Αυτή η διαφορά εξηγεί εν μέρει γιατί η ελληνική λιγνιτική παραγωγή ήταν λιγότερο ανταγωνιστική οικονομικά παρά το χαμηλότερο κόστος εξόρυξης[9]. Αντίστοιχα δεδομένα ισχύουν και με άλλες χώρες όπως η Τσεχία και η Πολωνία.
- Υπάρχουν μελέτες που διαβλέπουν, με βάση την εξέλιξη της αγοράς, τη συνεχιζόμενη μείωση της ανταγωνιστικότητας του άνθρακα, την προβλεπόμενη αύξηση της τιμής των δικαιωμάτων εκπομπών CO2, αλλά και την αδυναμία ευελιξίας που διαθέτει έναντι της συνεχούς αύξησης της συμμετοχής των ΑΠΕ, ότι η οριστική έξοδος της Γερμανίας από τον άνθρακα μπορεί να γίνει πολύ πριν το 2038, ίσως και μέχρι το 2032[10].
- Πέρσι ο λιγνίτης ΠΑΝΕΥΡΩΠΑΙΚΑ είχε μερίδιο μόλις 9.2% στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Σε 19 χώρες της ΕΕ το μερίδιο του ήταν κάτω από 5%. Ακόμα και στο φρούριο του λιγνίτη την Πολωνία έπεσε κατά 6.6% σε σχέση με το 2024.
Συμπεράσματα:
- Προφανώς η σύγκριση μεταξύ Ελλάδας και Γερμανίας είναι εντελώς αδόκιμη, καθώς πρόκειται για περιπτώσεις με πολύ διαφορετικά χαρακτηριστικά (διαφορετικά μεγέθη, άλλο μέγεθος οικονομίας, διαφορετική ποιότητα λιγνίτη κ.λπ.).
- Παρόλα αυτά, δεν έχει υπάρξει ακόμα απόφαση για τη μετάθεση του χρόνου απόσυρσης των ανθρακικών μονάδων πέραν του 2038. Ο καγκελάριος Μερτς έχει αφήσει ανοιχτό ένα τέτοιο παράθυρο, ωστόσο μέχρι τώρα δεν έχει ληφθεί τέτοια απόφαση.
- Θα πρέπει να επισημανθεί παρόλα αυτά ότι η μετάθεση της εξόδου από τον άνθρακα είναι μια επιλογή που δεν φαίνεται να στηρίζουν οι σοσιαλιστές στη Γερμανία, που συγκυβερνούν μαζί με τους Χριστιανοδημοκράτες.
- Δεν πρέπει να παραγνωρίζουμε ότι η Γερμανία απέσυρε μέχρι και το 2023 όλες τις πυρηνικές μονάδες παραγωγής ενέργειας, γεγονός που καθιστά την εξίσωση της απανθρακοποίησης προφανώς πιο σύνθετη σε σχέση με την Ελλάδα.
Εν κατακλείδι, δεν αναμένω, με βάση το παραπάνω κείμενο, να αναθεωρηθεί η στάση όσων επιμένουν ότι θα πρέπει να επαναλειτουργήσουν λιγνιτικές μονάδες ή να παραταθεί η λειτουργία τους.
Θεωρώ όμως πως ο δημόσιος διάλογος θα πρέπει να εδράζεται σε πραγματικά δεδομένα, όχι σε φήμες ή σε fake news. Το ζήτημα λαμβάνει ακόμα μεγαλύτερη σημασία όταν αυτά λέγονται από επίσημους εκπροσώπους κοινοβουλευτικών κομμάτων ή και νυν βουλευτές.
[1] https://www.smard.de/page/en/topic-article/5892/206022/coal-phase-out-under-kvbg-act
[2] https://www.rwe.com/en/press/rwe-ag/2022-10-04-agreement-on-coal-phase-out-2030-and-strengthening-security-of-supply-in-the-energy-crisis/
[3] https://www.reuters.com/business/environment/german-coal-power-phase-out-likely-before-2038-due-economics-says-climate-envoy-2024-06-24/?utm_source=chatgpt.com
[4] https://bloombergcoalcountdown.com/countries/DE
[5] https://ember-energy.org/latest-insights/coal-is-not-making-a-comeback/
[7] https://www.agora-energiewende.org/publications/state-of-the-energy-transition-in-germany-annual-review-2025
[8] https://www.ise.fraunhofer.de/en/press-media/press-releases/2026/german-public-electricity-generation-in-2025-wind-and-solar-power-take-the-lead.html
[9] https://energypress.gr/news/dei-eimaste-antagonistikoi-stin-exoryxi-alla-o-ellinikos-lignitis-einai-ftohos
[10] https://www.cleanenergywire.org/news/germanys-coal-exit-quietly-progressing-and-likely-be-completed-2032-researcher
ενταξει δεν πειραζει πασοκ οικολογων
Οτι εισαι πιο κοντά στον Κούλη ηταν σίγουρο. Μια φόρα μας κοροϊδεψες
όλα τα ξέρεις ΕΣΥ.
Κάντο όπως η Γερμανία.. μέχρι το 2038 και βλέπουμε. Η Γερμανία δεν συγκρίνεται οικονομiκά με την Ελλάδα, έχει βαριά βιομηχανία, αγοράζει όσο φυσικό αέριο θέλει και αύξησε τον πλούτο της και με την πώληση υλικού απε στην χώρα μας, ( η μοιραία Γερμανία!). Εδώ, επίσης πρέπει να κρατήσουμε ό,τι μπορούμε για εθνικούς λόγους, οι εθνικοί λόγοι θα ταλανίζουν την Ελλάδα, για πάντα. Δεν μπορώ να καταλάβω, πώς κάνετε ότι δεν βλέπετε πόσο βασίζεται ,η εθνική ασφάλεια, στον γηγενή ενεργειακό πλούτο! Κράτα μια ενεργειακή παρακαταθήκη, όσο περισσότερο μπορείς και δεν θα το μετανιώσεις. Βελτίωσε τις συνθήκες κατακράτησης του CO2, απελευθέρωσε γη και ύδωρ για στους αγρότες μας, δώσε απασχόληση σε εργατικό δυναμικό, πρόσεξε τα λαμόγια που απορροφούν, χωρίς την άδειά σου, την ιδιοκτησία σου, Και αυτό κι αν είναι εθνικός λόγος, αυτοσυντήρησης. Δεν υπάρχει άλλος τρόπος σωτηρίας της Κοζάνης και της χώρας γενικότερα (και ας πούμε και για το παράδοξο που θα φρικάρει τους οικολόγους, οτι, δηλαδή, η Ευρώπη δέχεται την θερμοπληξία, λόγω των αυστηρών νόμων και προστίμων ..για την μείωση των ατμοσφαιρικών ρύπων, που δρούσαν ως ”κουκούλα” αποτροπής του καύσωνα (χιχιχι)!
Δεν μας λέτε καλέ μας πρώην δήμαρχε τι κονδύλια επενδύει το ομοσπονδιακό κράτος της Γερμανίας για την απολιγνιτοποίηση; Ξεπερνά ή όχι τα 40 δισεκατομμύρια ευρώ μέχρι το 2038 συν 2,5 δις από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Συνοχής. Η Ελλάδα τι κονδύλια πήρε; Πού πήγαν; Οι κουτοπονηριές που μας πλασάρετε από το site της RWE που έχει πλέον κοντά στο 1,5 GW μαζί με τη ΔΕΗ σε Αμύνταιο και Κιλκίς νομίζω ότι ξεπερνά κάθε όριο υποταγής και κοροϊδίας. Ειδικά όταν γνωρίζετε πολύ καλά ότι το κόστος εξόρυξης αυξάνεται όχι μόνο από το Χρηματιστήριο Δικαιωμάτων Ρύπων αλλά και από την εθνική νομοθεσία. Κι ότι σε αυτά έχετε πρωτοστατήσει για να σακατέψουν την χώρα. Δεν μας λέτε τι κονδύλια εξασφαλίσατε εσείς προσωπικά; Όχι αερολογίες…
Επειδή ο Ιωαννίδης στα ενεργειακά είναι άσχετος και γράφει ό,τι του δώσουν κι ό,τι καταλαβαίνει, για να δει κανείς την πραγματιμότητα στη Γερμανία πρέπει να κοιτάζει το ισοζύγιο εισαγωγών- εξαγωγών. Εξάγουν το τυψαίο ρεύμα των ΑΠΕ και εισάγουν ΑΞΙΟΠΙΣΤΟ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ρεύμα από πυρηνικά και υδροηλεκτρικά. Εκτός από δίκτυα έχουν και διαφορετική οργάνωση της αγοράς ηλεκτρισμού. Κι επειδή έκλεισαν ανθρακικά, τρέχουν ΑΓΩΝΙΩΔΩΣ να προσθέσουν μονάδες φυσικού αερίου, αφού η ΕΕ συμφώνησε ν’ αγοράζει €750 δις ενέργεια από τις ΗΠΑ.
Οι μισές αλήθειες του Ιωαννίδη ως συνήθως καταλήγουν μια ολόκληρη φούσκα.
Καλησπέρα, για να είμαι ειλικρινής δεν το διάβασα ολόκληρο το άρθρο, ένα speedreading έκανα, αλλά θα ήθελα να σταθώ σε δύο σημεία.
Πρώτον, το αναφέρει και ο ίδιος, αλλά θα ήθελα να το τονίσω, τί σχέση έχει η Γερμανία με την Ελλάδα και κατά δεύτερον, κάτι το οποίο έχει ήδη αναφερθεί στα σχόλια αλλά νομίζω είναι το πιο καίριο.
Η Γερμανία θα έχει λιγνίτη μέχρι το 2038, εμείς γιατί έπρεπε σχεδόν είκοσι χρόνια νωρίτερα (από το 2020 εννοώ για να προλάβω τυχόν σχόλια) να αρχίσουμε τις διαδικασιες κατάργησης του;
Συγγνώμη, μου διέφυγε, είμαστε σαφώς σε καλύτερη μοίρα από τη Γερμανία, τα λέω καλά;!!!
Πολύ σωστά! Η οικονομία της Γερμανίας πάει στα βράχια, αλλά η πτωχή πλην τιμία Ελλάς είναι ακλόνητος συμπαραστάτης! 22 δισεκατομμύρια ΠΡΟΩΡΕΣ αποπληρωμές δανείων μέχρι το Δεκέμβριο 2025, κι άλλα 7 δισεκατομμύρια φέτος τον Ιούνιο. Είμαστε κιμπάρηδες, δεν το βλέπετε; Δεν πιστεύω να νομίζετε πως ο μητσοτάκης το κάνει από ευγνωμοσύνη προς αυτούς που του χάριζαν στη ζούλα λεμονοστίφτες και τηλέφωνα;
λίγο ακόμη και θα ζητήσουμε και συγγνώμη από την Γερμανία, για τις πολεμικές αποζημιώσεις, του πλιάτσικου, που επέδρασε στην οικονομική επανεκκίνηση της Ελλάδος και πιθανώς να την επηρεάζει ακόμα! Πολύ μοιραία η ”σχέση” των δύο αυτών χωρών και ακατανόητοι οι πρωθυπουργοί της μκρότερης και συνεχώς εποπτευόμενης.
Με ΟΛΑ τα επιχειρήματα που παραθέτεις “σύντροφε”, θεωρείς ότι σύγχρονες αντιρρυπαντικές μονάδες, δεν θα πρέπει να βρίσκονται τουλάχιστον σε χρυσή εφεδρεία, για την ασφάλεια του συστήματος έστω; Για φτηνή τηλεθέρμανση όταν και αν λειτουργούν; Στον ασταθή σημερινό κόσμο, με τις αλεπάλληλες πολεμικές συγκρούσεις κυρίως συμφερόντων, η εξάρτησή μας από Φ.Α. και πετρέλαιο, μέχρι να αποθηκεύσουμε ενέργεια, πρέπει να είναι σχεδόν καθολική; Στα πυρηνικά δεν αναφέρομαι, μια και τα έχετε αφορίσει ….