Στο πλαίσιο της συνεδρίασης του Περιφερειακού Συμβουλίου Δυτικής Μακεδονίας για την παρουσίαση του επενδυτικού σχεδίου της ΔΕΗ, το απόγευμα της Πέμπτης 29 Οκτωβρίου, ο Γενικός Διευθυντής Σχεδιασμού και Ανάπτυξης Παραγωγής της επιχείρησης, Αλέξανδρος Σουμελίδης, παρουσίασε αναλυτικά τον σχεδιασμό για το Data Center στον Άγιο Δημήτριο, με πρώτη φάση μέγιστης απορροφούμενης ηλεκτρικής ισχύος 300 MW και προοπτική επέκτασης στο 1 GW. Ο ίδιος έθεσε ως στόχο την παράδοση της πρώτης φάσης στο τέλος του 2028, περιγράφοντας ένα ιδιαίτερα σφιχτό χρονοδιάγραμμα, με εκκρεμή αδειοδοτικά και άλλα βήματα. Για την απασχόληση παρουσίασε εκτιμήσεις 400–500 θέσεων πλήρους απασχόλησης στη λειτουργία της πρώτης φάσης, περίπου 1.500 εργαζομένων κατά μέσο όρο στην κατασκευή και έως 2.500 στην κατασκευαστική αιχμή. Παράλληλα, παρουσίασε αποτελέσματα μελετών για τις ανάγκες σε νερό, την ενεργειακή κατανάλωση, την ποιότητα του αέρα, τον θόρυβο και τη θερμική επίδραση στους γύρω οικισμούς, καθώς και δυνατότητες αξιοποίησης της απορριπτόμενης θερμότητας.
Τέσσερα κτήρια στην πρώτη φάση – Διαφορετικά μεγέθη η ηλεκτρική και η υπολογιστική ισχύς
Σύμφωνα με την παρουσίαση, η πρώτη φάση προβλέπει τέσσερα πανομοιότυπα κτίρια, με πέντε αίθουσες δεδομένων ανά κτίριο. Κάθε αίθουσα θα διαθέτει ισχύ εξοπλισμού πληροφορικής 12 MW, δηλαδή 60 MW ανά κτίριο και 240 MW συνολικά για τον εξοπλισμό IT. Η μέγιστη απορροφούμενη ηλεκτρική ισχύς της εγκατάστασης παρουσιάστηκε στα 300 MW. Επομένως, τα 300 MW αφορούν τη συνολική ηλεκτρική απαίτηση και δεν ταυτίζονται με τα 240 MW του εξοπλισμού πληροφορικής. Η τεχνολογία που περιέγραψε ο κ. Σουμελίδης είναι AI Inference, ενώ η πρώτη φάση χωροθετείται στην πρώην αυλή λιγνίτη του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου. Στο αναλυτικό χωροταξικό σχέδιο, οι ζώνες ανάπτυξης της πρώτης φάσης καταλαμβάνουν συνολικά 213.400 τετραγωνικά μέτρα, περιλαμβάνοντας κτίρια και βοηθητικές εγκαταστάσεις, αποθήκη καυσίμων και συγκρότημα υποσταθμού υψηλής τάσης. Η κατασκευή των κτιρίων προβλέπεται να γίνει σε μεγάλο βαθμό με προκατασκευασμένα στοιχεία, ώστε να τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα. Ο κ. Σουμελίδης περιέγραψε την κατασκευή νέου υποσταθμού GIS και διασύνδεση στα 400 kV, με πρόβλεψη οι υποδομές να μπορούν να εξυπηρετήσουν και την επόμενη ανάπτυξη. Όπως ανέφερε, ο σχεδιασμός του υποσταθμού λαμβάνει ήδη υπόψη την επέκταση στο 1 GW, ενώ θα εξυπηρετεί και τη σύνδεση του αντλησιοταμιευτικού έργου του Νοτίου Πεδίου. Για την πρώτη φάση περιέγραψε δύο μετασχηματιστές 340 MVA ο καθένας και συστήματα εφεδρείας, προστασίας και τροφοδοσίας. Αναφερόμενος στο δεσμευτικό μνημόνιο συνεργασίας, υποστήριξε ότι αυτό αφορά την προοπτική ανάπτυξης στο 1 GW και όχι αποκλειστικά την πρώτη φάση των 300 MW. Για τη μελλοντική επέκταση παρουσίασε αξιοποίηση πρόσθετων χώρων και αναδιαμόρφωση τμημάτων των υφιστάμενων εγκαταστάσεων του ΑΗΣ. Επισήμανε ότι πρόκειται για δύσκολη άσκηση σχεδιασμού, η οποία πρέπει να οριστικοποιηθεί μέχρι το τέλος του έτους, εφόσον δεν προκύψουν άλλες αξιόπιστες εναλλακτικές.
Εφεδρικές γεννήτριες για περίπτωση διακοπής της ηλεκτροδότησης
Στην παρουσίαση προβλέπονται 144 εφεδρικά ηλεκτροπαραγωγά ζεύγη diesel, τα οποία, σύμφωνα με τον ομιλητή, προορίζονται για την περίπτωση απώλειας τροφοδοσίας από το δίκτυο, με απαίτηση δυνατότητας κάλυψης για 24 ώρες. Ο κ. Σουμελίδης ανέφερε ισχύ 3,2 MW ανά μηχανή, περιγράφοντας τις υψηλές απαιτήσεις διαθεσιμότητας και άμεσης τεχνικής υποστήριξης της εγκατάστασης. Το σύστημα ψύξης παρουσιάστηκε ως υβριδικό, με δύο βασικά μέρη:
- Αερόψυξη, με δυνατότητα κάλυψης του 10% έως 40% του ψυκτικού φορτίου κάθε αίθουσας δεδομένων.
- Υγρή ψύξη, με δυνατότητα κάλυψης του 60% έως 90% του αντίστοιχου φορτίου.
Ο κ. Σουμελίδης υποστήριξε ότι οι κλιματικές συνθήκες της περιοχής προσφέρουν σημαντικό πλεονέκτημα, επιτρέποντας για μεγάλο διάστημα την απόρριψη θερμότητας στον αέρα χωρίς πρόσθετη κατανάλωση νερού για τη συγκεκριμένη διαδικασία. Σύμφωνα με τη μελέτη που παρουσιάστηκε, η ετήσια κατανάλωση νερού ψύξης της πρώτης φάσης των 300 MW εκτιμάται σε 203.254 κυβικά μέτρα, με τροφοδοσία από τη λίμνη Πολυφύτου μέσω του υφιστάμενου δικτύου του ΑΗΣ. Για συνθήκες κλιματικής αλλαγής με ορίζοντα το 2060, παρουσιάστηκε εκτίμηση περίπου 300.114 κυβικών μέτρων ετησίως. Ως μέτρο σύγκρισης, ο ομιλητής ανέφερε κατανάλωση περίπου 14 εκατ. κυβικών μέτρων από τον ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου το 2019 και περίπου 30 εκατ. κυβικών μέτρων σε πλήρη λειτουργία των πέντε μονάδων. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι εκκρεμεί έλεγχος του σχεδιασμού από την ομάδα της Amazon, από τον οποίο ενδέχεται να προκύψουν μικρές μεταβολές στα μεγέθη. Ως παράδειγμα ανέφερε πιθανή διαμόρφωση της ετήσιας κατανάλωσης στις 210.000 ή 220.000 κυβικά μέτρα.
Ετήσια κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας περίπου 2,33 εκατ. MWh
Για την πρώτη φάση παρουσιάστηκε εκτίμηση ετήσιας κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας 2.327.580 MWh. Ο ετήσιος δείκτης ενεργειακής αποδοτικότητας PUE προσδιορίστηκε σε 1,1071. Σύμφωνα με τη διαφάνεια, το 90,3% της συνολικής ηλεκτρικής ενέργειας θα κατευθύνεται στον εξοπλισμό πληροφορικής και το υπόλοιπο στην ψύξη, στις απώλειες και στις βοηθητικές λειτουργίες. Ο κ. Σουμελίδης συνέκρινε τον δείκτη αυτό με ευρωπαϊκή μέση τιμή 1,36, όπως αποτυπωνόταν στην παρουσίαση, υποστηρίζοντας ότι αποτελεί ανταγωνιστικό πλεονέκτημα του έργου. Η προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας προβλέπεται μέσω μακροχρόνιων συμβάσεων αγοράς ενέργειας από ΑΠΕ, ενώ ο ίδιος σημείωσε ότι αναμένονται οι τελικές νομοθετικές προβλέψεις για τις προϋποθέσεις σύνδεσης των Data Centers.
Τι έδειξαν, σύμφωνα με τη ΔΕΗ, οι περιβαλλοντικές μελέτες
Ο κ. Σουμελίδης χαρακτήρισε δικαιολογημένες τις ανησυχίες των κατοίκων για το νερό, τον αέρα, τον θόρυβο και τη θερμοκρασία. Ανέφερε ότι πραγματοποιήθηκαν εξειδικευμένες μελέτες και προσομοιώσεις και δήλωσε διαθέσιμος να παρουσιαστούν αναλυτικά από τους μελετητές στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης. Για την ποιότητα του αέρα, η παρουσίαση καταγράφει μηδενικές υπερβάσεις των ορίων που χρησιμοποιήθηκαν στη μελέτη, ακόμη και στα εξεταζόμενα σενάρια έκτακτης λειτουργίας των εφεδρικών γεννητριών. Για τον θόρυβο, παρουσιάστηκαν:
- Μέγιστη τιμή 48,5 dB(A) στον οικισμό Ρυακίου, έναντι ορίου 50.
- Μέγιστη τιμή 64,97 dB(A) στα όρια του γηπέδου, έναντι ορίου 65.
- Πρόβλεψη για δύο μόνιμους σταθμούς παρακολούθησης.
Για τη θερμική επίδραση στους γύρω οικισμούς, παρουσιάστηκε δυσμενές σενάριο με θερμοκρασία περιβάλλοντος 42°C, λειτουργία εφεδρικών γεννητριών και άνεμο προς τους οικισμούς. Η μεγαλύτερη υπολογισμένη αύξηση εμφανίζεται στον Τετράλοφο, με 0,172°C, δηλαδή κάτω από 0,2°C. Τα παραπάνω αποτελούν αποτελέσματα των μελετών και προσομοιώσεων που παρουσίασε η ΔΕΗ για τη φάση των 300 MW, όχι μετρήσεις από λειτουργία του μελλοντικού έργου.
Θερμότητα για θερμοκήπια και άλλες παραγωγικές χρήσεις
Ξεχωριστό μέρος της παρουσίασης αφορούσε την ανάκτηση θερμότητας που διαφορετικά θα απορριπτόταν στο περιβάλλον. Σύμφωνα με τις διαφάνειες, προβλέπεται δυνατότητα ανάκτησης 93,91 MW θερμικής ισχύος και 822.617 MWh θερμικής ενέργειας ετησίως, με νερό θερμοκρασίας περίπου 41°C. Ο κ. Σουμελίδης ανέφερε ότι στον σχεδιασμό περιλαμβάνεται πρόβλεψη περίπου 18 εκατ. ευρώ για τις σχετικές υποδομές ανάκτησης, ώστε η θερμότητα να μπορεί να διατεθεί στο όριο της εγκατάστασης. Η περαιτέρω αξιοποίησή της θα απαιτεί πρόσθετες υποδομές, ανάλογα με τη χρήση. Ως πιθανές εφαρμογές περιέγραψε θερμοκήπια, βιομηχανική θέρμανση και ψύξη, με χρήση αντλιών θερμότητας και άλλου εξοπλισμού. Σύμφωνα με την εκτίμηση που παρουσίασε, θα μπορούσαν να εξυπηρετηθούν περίπου 450 έως 900 στρέμματα θερμοκηπιακών εγκαταστάσεων, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά τους. Η εκτιμώμενη αποφυγή εκπομπών περίπου 174.000 τόνων CO₂ ετησίως, που αποτυπώνεται στις διαφάνειες, συνδέεται με την αξιοποίηση αυτής της θερμότητας.
Γιατί δεν την παρουσίασε ως λύση για την υφιστάμενη τηλεθέρμανση
Απαντώντας στο ενδεχόμενο αξιοποίησης της θερμότητας στις υφιστάμενες τηλεθερμάνσεις, ο κ. Σουμελίδης τοποθετήθηκε αρνητικά για τη συγκεκριμένη εφαρμογή. Όπως εξήγησε, τα τοπικά δίκτυα σχεδιάστηκαν με θερμοκρασίες περίπου 120°C στην προσαγωγή και 70°C στην επιστροφή. Η αναβάθμιση της διαθέσιμης θερμότητας από τους 41°C στις απαιτούμενες θερμοκρασίες θα ήταν, σύμφωνα με τον ίδιο, τεχνολογικά ιδιαίτερα απαιτητική και πολύ δαπανηρή. Αντίθετα, παρουσίασε ως προσφορότερη κατεύθυνση χρήσεις με διαφορετικές θερμοκρασιακές απαιτήσεις, όπως τα θερμοκήπια.
Στόχος το τέλος του 2028 – Τα βήματα που εκκρεμούν
Ο κ. Σουμελίδης έθεσε ως στόχο παράδοσης της πρώτης φάσης το τέλος του 2028, με πρόδρομες εργασίες από το τέλος Φεβρουαρίου 2027 και κύρια κατασκευαστική δραστηριότητα προς τα τέλη της άνοιξης–αρχές του καλοκαιριού του ίδιου έτους. Στη διαφάνεια του χρονοδιαγράμματος αποτυπώνονται ως στόχοι η περιβαλλοντική έγκριση τον Φεβρουάριο του 2027, η υπογραφή σύμβασης έργου τον Μάρτιο και η ολοκλήρωση τον Δεκέμβριο του 2028. Ο ίδιος διευκρίνισε ότι εκκρεμούν βήματα που αφορούν την περιβαλλοντική αδειοδότηση, τους όρους σύνδεσης, τις άδειες χρήσης νερού και το νομοθετικό πλαίσιο. Προανήγγειλε την κατάθεση της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων την επόμενη εβδομάδα και χαρακτήρισε το χρονοδιάγραμμα «πάρα πολύ σφιχτό».
Κατασκευή: Έως 2.500 εργαζόμενοι στην αιχμή – Λειτουργία: 400–500 θέσεις στην πρώτη φάση
Για την κατασκευή της πρώτης φάσης παρουσιάστηκαν εκτιμήσεις:
- Περίπου 24 μηνών κατασκευαστικής διάρκειας.
- Περίπου 1.500 εργαζομένων κατά μέσο όρο.
- Έως 2.500 εργαζομένων στην αιχμή.
Ο κ. Σουμελίδης διευκρίνισε ότι εάν οι επόμενες φάσεις υλοποιηθούν παράλληλα, οι αντίστοιχες ανάγκες προσωπικού θα προστεθούν. Εάν υλοποιηθούν διαδοχικά, η κατασκευαστική απασχόληση θα συνεχιστεί σε μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Για τη λειτουργία της πρώτης φάσης των 300 MW παρουσίασε εκτίμηση 400–500 ισοδύναμων θέσεων πλήρους απασχόλησης — FTE, σημειώνοντας ότι τα μεγέθη έχουν διερευνηθεί από τη ΔΕΗ και συζητηθεί με την Amazon. Η κατανομή ειδικοτήτων που εμφανίζεται στη διαφάνεια είναι:
- 43% τεχνικοί πληροφορικής.
- 17% λειτουργία τεχνικών εγκαταστάσεων.
- 30% λοιποί μηχανικοί και στελέχη διοίκησης.
- 10% άλλες λειτουργίες.
Ο ίδιος ανέφερε ότι, σε βάση 400 εργαζομένων, περίπου 300 θα εργάζονται σε κυλιόμενες βάρδιες, ενώ θα υπάρχουν και ανάγκες υποστήριξης σε συντήρηση, ασφάλεια, ψύξη και άλλες υπηρεσίες. Για τη συμμετοχή τοπικού προσωπικού υποστήριξε ότι οι ανάγκες άμεσης τεχνικής υποστήριξης ευνοούν την απασχόληση ανθρώπων που βρίσκονται στην περιοχή. Αναγνώρισε παράλληλα ότι ορισμένες λειτουργίες μπορεί να ελέγχονται απομακρυσμένα, επιμένοντας όμως στη σημασία της παρουσίας προσωπικού στο πεδίο.
kozan.gr
