Για την 52χρονη πορεία του στον Άγιο Νικόλαο Κοζάνης, τις πιο δύσκολες αλλά και ευλογημένες στιγμές, τους ανθρώπους που σημάδεψαν την πορεία του και τη σχέση της νέας γενιάς με τη Εκκλησία, μίλησε στο kozan.gr, την Παρασκευή 29/5, ο π. Δημήτριος Χαρισίου.
-Σεβασμιότατε πατέρα Δημήτριε, συμπληρώνετε 52 χρόνια διακονίας στον Ιερό Ναό του Αγίου Νικολάου Κοζάνης. Ποια συναισθήματα κυριαρχούν μέσα σας κοιτώντας αυτή τη μακρά πορεία;
«Τα συναισθήματα είναι ανάμεικτα. Από τη μία πλευρά, μετά από μισό αιώνα προσφοράς και διακονίας στην Εκκλησία, είναι το πρώτο η ευχαριστία προς τον Τριαδικό Θεό, ο οποίος με αξίωσε να διακονήσω για μισό αιώνα στην Εκκλησία Του, και βέβαια και για ένα μικρό διάστημα 25 περίπου, 30 ετών στην εκπαίδευση. Ήταν σημαντικά και τα δύο· βέβαια το σημαντικότερο είναι η ιεροσύνη, μέσα στην οποία ανδρώθηκα, θα έλεγα την έκφραση, διότι έγινα πολύ νέος κληρικός, στα 24 μου χρόνια. Και στην πορεία έζησα πολλά και πλούσια συναισθήματα με τους ανθρώπους της Εκκλησίας, με τους πιστούς, με τους επισκόπους που άλλαξα, διότι το ’74, είχα την τιμή και τη χαρά να γίνω κληρικός από έναν σπουδαίο επίσκοπο της Εκκλησίας της Ελλάδος, τον Διονύσιο Ψαριανό. Αυτός με χειροτόνησε και διάκονο και πρεσβύτερο. Ως, διάκονος χειροτονήθηκα το ’74 και ως πρεσβύτερος το 1980. Εκτός από αυτά τα συναισθήματα, ήταν και θα έλεγα ο συγχρωτισμός μου με τους νέους ανθρώπους και κυρίως με τους πιστούς, με τα προβλήματα των πιστών, με τα προβλήματα της κοινωνίας της πόλεως αυτής και της επαρχίας, που έπρεπε να σκύψω πάνω στα προβλήματα των ανθρώπων όλης αυτής της μισής περίπου περιόδου ενός αιώνα, να ακούσω τα προβλήματα των ανθρώπων και να μπορέσω, όπου μπορούσα και όπου είχα τη δυνατότητα, να βοηθήσω τους ανθρώπους και στα προβλήματα του πόνου και στα προβλήματα της πίστεως, γιατί έπρεπε να γαλουχηθούν στην ορθόδοξη πίστη περισσότερο από ό,τι ήταν μέχρι εκείνη τη στιγμή. Θέλω να πιστεύω ότι, η προσπάθειά μου δεν ήταν βέβαια δική μου, αλλά ήταν του Θεού. Κάθε φορά, διά της προσευχής, προσπαθούσα να δω τα προβλήματα των ανθρώπων και να δούμε μαζί πώς θα μπορούσαμε να διορθώσουμε τις άσχημες καταστάσεις, όπως και πολλά προβλήματα οικονομικής φύσεως που αντιμετώπιζαν και αντιμετωπίζουν και σήμερα ιδιαίτερα οι άνθρωποι. Ό,τι μπορούσα, ως εκπρόσωπος στα της Εκκλησίας και του Θεού, το έκανα. Δεν ήμουν πάντοτε ευχαριστημένος από τα αποτελέσματα, αλλά τα άφηνα στο Θεό, και ο Θεός, έχω την πεποίθηση ότι, εγώ έκανα το πρώτο βήμα και ο Θεός έκανε όλα τα άλλα βήματα για να τακτοποιηθούν οι άνθρωποι και τα προβλήματά τους.Αισθάνομαι σεβασμό και τιμή προς τους επισκόπους που είχα. Μετά τον Διονύσιο είχα τον κύριο Γιακαλή για ένα μικρό χρονικό διάστημα 5 ετών και τώρα έχω τον Μητροπολίτη Παύλο, με τον οποίο, επί 22 χρόνια τώρα έχουμε αγαστή συνεργασία και είναι κοντά μου, και εγώ προσπαθώ να είμαι κοντά του όσο μπορώ στην τοπική Εκκλησία».
Ποια θεωρείται πως ήταν η πιο δύσκολη αλλά και η πιο ευλογημένη στιγμή αυτών των πέντε δεκαετιών στο πλευρό των πιστών και της εκκλησίας;
«Θεωρώ ότι η πιο δύσκολη, αλλά και ταυτόχρονα πιο ευλογημένη περίοδος, ήταν η περίοδος του κορωνοϊού, όπου ήταν κάτι καινούργιο, δεν είχαμε εμπειρία μιας τέτοιας κατάστασης, όπου οι εκκλησίες έκλεισαν, οι πιστοί ήθελαν να συνέρχονται και πάλι στους ναούς και εμείς είχαμε να διαλέξουμε ανάμεσα στις διαταγές του κράτους και στην επιθυμία των πιστών. Τον πρώτο καιρό λειτουργήσαμε, θα έλεγα την έκφραση, μοναστηριακά. Λειτουργούσαμε και μόνοι μας, μέχρι να αρχίσουν να επιτρέπουν έστω και λίγοι πιστοί να εκκλησιάζονται. Δεν ήταν εύκολο, ήταν πάρα πολύ δύσκολο. Οι άνθρωποι εδώ της Κοζάνης, οι χριστιανοί της Κοζάνης, έχουν μάθει από πολλά έτη —και εγώ αυτό το βρήκα παράδοση να λειτουργεί ο Άγιος Νικόλαος καθημερινά. Αυτό δεν ήταν εύκολο την περίοδο εκείνη του κορωνοϊού. Η αστυνομία έπαιρνε μέτρα, οι πιστοί ήθελαν να κοινωνήσουν των Αχράντων Μυστηρίων, του Σώματος και του Αίματος του Χριστού, εμείς έπρεπε να συμμορφωθούμε προς τα αστυνομικά μέτρα και να είναι συγκεκριμένος ο αριθμός των πιστών που θα έπρεπε να εκκλησιαστούν. Όλα αυτά δημιούργησαν οπωσδήποτε πολλά προβλήματα, αλλά ταυτόχρονα ήταν και μια πλούσια εμπειρία, την οποία σήμερα που έχουμε ξεπεράσει αυτόν τον ιό τα βλέπουμε, τα διυλίζουμε και προσπαθούμε να δούμε αν μπορέσαμε να ανταποκριθούμε. Γιατί, σε μια τέτοια δύσκολη κατάσταση, όπου το κράτος, δια της αστυνομίας να περιορίζει τον αριθμό, εμείς να μην μπορούμε να χαλάσουμε το χατίρι στους πιστούς να εκκλησιαστούν και να κοινωνήσουν, βρισκόμασταν σε ένα pressing, θα έλεγα, όπου μπροστά ήταν το χρέος μας σαν εκκλησία και από την άλλη μεριά ήταν οι διαταγές της πολιτείας για τον μη συγχρωτισμό των πιστών στους ναούς. Επομένως, όλα ήταν δύσκολα, αλλά νομίζω ότι με τη δύναμη του Θεού και με την ευλογία Του τα καταφέραμε, ούτως ώστε και να τηρήσουμε, όσο ήταν δυνατόν, τα μέτρα, αλλά και οι χριστιανοί να κοινωνούν των Αχράντων Μυστηρίων».
-Αναφερθήκατε με ιδιαίτερη συγκίνηση στους ανθρώπους που σημάδεψαν την πορεία σας, από τους γονείς και τους δασκάλους σας μέχρι τους Μητροπολίτες και τους συνεργάτες σας. Πόσο σημαντικό είναι για έναν ιερέα να έχει δίπλα του ανθρώπους που τον στηρίζουν πνευματικά κα ανθρώπινα;
«Η πρώτη, βέβαια, σημαντική στη ζωή κάθε ανθρώπου είναι οι γονείς. Εγώ είχα την ευλογία του Θεού να μείνω ορφανός από πατέρα πάρα πολύ νωρίς, στα 11 μου χρόνια και μεγάλωσα κοντά πάντα στην Εκκλησία, αλλά με τη φροντίδα πλέον της μητέρας μου, η οποία με γαλούχησε σαν πρεσβυτέρα και σαν χριστιανή στα νάματα της Ορθοδοξίας και εκείνη τη δύσκολη στιγμή, ο τότε επίσκοπος, Μητροπολίτης Κοζάνης Διονύσιος Ψαριανός, με έστειλε να πάω να φοιτήσω στη Ριζάρειο Εκκλησιαστική Σχολή, που ήταν και εξακολουθεί να είναι και τώρα στο Χαλάνδρι των Αθηνών, όπου εκεί σπούδασα για ιερέας 6 ολόκληρα χρόνια. Οι συνθήκες ήταν ιδανικές, η ανάμνησή μου είναι πολύ, πάρα πολύ θετική και η ευλογία που είχα προς τους ευεργέτες της σχολής, τον Μάνθο και τον Γεώργιο τους Ριζάρηδες, οι οποίοι κατάγονταν από ένα χωριό των Ιωαννίνων, αλλά και τους σεβαστούς τότε καθηγητές που είχα στη Ριζάρειο Εκκλησιαστική Σχολή. Χωρίς βέβαια να μην μνημονεύω και τους μνημονεύω πάντοτε και τους δασκάλους μου στη δημοτική εκπαίδευση, αλλά και δύο χρόνια που έκανα εδώ στο Οικονομικό τότε Γυμνάσιο, με έναν θαυμάσιο διευθυντή, τον Λεωνίδα Παπασιώπη και πολλούς καλούς καθηγητές μεταξύ αυτών και την αδελφή του σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου τότε την κυρία Στέλλα Ψαριανού – Δημοπούλου.Ολοι αυτοί οι άνθρωποι, οι διδάσκαλοί μου καιβέβαια και οι πανεπιστημιακοί δάσκαλοι μετά, μου φέρθηκαν με πάρα πολύ, θα έλεγα, αγαπητική διάθεση και γνωρίζοντας όλοι ότι ζούσα τον καιρό που δεν ήμουνα είτε στο πανεπιστήμιο, είτε στη σχολή κοντά στον Διονύσιο Ψαριανό, ήθελαν να μάθουν και για αυτόν, αλλά και για τον τρόπο της λειτουργικής παρουσίας του, γιατί είχε κάποια πρωτοποριακά, θα έλεγα για την εποχή εκείνη, ζητήματα που προσπαθούσε να λύσει με τους καθηγητές των Θεολογικών Σχολών αλλά και τους συνεπισκόπους του. Τα κείμενα τα οποία και ηχογραφούσα και απήγγειλα στον ραδιοφωνικό σταθμό της ΕΡΑ Κοζάνης, τα κείμενα που μου εμπιστευόταν να κηρύττω στους ναούς, όλα αυτά θα έλεγα την έκφραση ότι τη θεολογία τη γνώρισα κοντά στον Διονύσιο Ψαριανό, όχι τόσο στα σχολεία ή όπου αλλού.Επίσης, θα πρέπει να πω ότι ο Θεός με ευλόγησε να έχω καλούς συνεργάτες εδώ στο χώρο της Εκκλησίας και οι συνεφημέριοί μου και οι αποθανόντες και οι νυν, είναι καλοί κληρικοί. Ήταν καλοί κληρικοί οι παλαιότεροι, είναι καλοί κληρικοί οι νυν συνεφημέριοί δεν έχουμε προβλήματα, και να δημιουργηθεί κάποιο προσωρινό πρόβλημα, λύνεται αμέσως με πολλή αγάπη και συνεννόηση. Η εκκλησιαστική επιτροπή, δόξα τω Θεώ, ήταν άνθρωποι συνετοί, άνθρωποι του Θεού, και δεν είχα ποτέ προβλήματα με τους επιτρόπους του ιερού ναού. Βέβαια, στην αρχή είχα σαν προϊστάμενο του ναού τον πατέρα Κωνσταντίνο Γαζή τον μακαριστό και αυτόν με τον οποίο, έζησα πολλά χρόνια, έμαθα πολλά πράγματα κοντά του και μετά ανέλαβα, περίπου το ’90 τη διεύθυνση του ναού, την προϊσταμενία, πάντοτε έχοντας υπόψη μου να ευαρεστήσω πρώτα το Θεό και κατά δεύτερο λόγο τους ανθρώπους, είτε τους συνεργάτες μου, είτε τους πιστούς της ενορίας. Πίστευα και πιστεύω ότι, όλοι αυτοί οι σημαντικοί άνθρωποι που βρέθηκαν δίπλα μου ήταν σταλμένοι από το Θεό για να μπορέσουμε ηλικιακά γιατί σας είπα, μπήκα μέσα στην Εκκλησία πολύ νέος αλλά και μετά θεολογικά, να μπορέσουμε να συνδράμουμε όλοι μαζί στην καλή λειτουργία του εκκλησιαστικού αυτού ιδρύματος, του ναού μας και της ενορίας μας και εκεί βέβαια να δω και όλα εκείνα τα θέματα για τα οποία σας είπα νωρίτερα, που έπρεπε σαν Εκκλησία να είμαστε κοντά είτε στον πόνο των ανθρώπων είτε, στη δυστυχία των ανθρώπων ή στον οικονομικό αποκλεισμό των ανθρώπων και βέβαια να μπορούμε να κάνουμε έστω το ολίγον τι, να βοηθούμε τους ανθρώπους όσο μπορούσαμε καλύτερα και με πολλή, πολλή αγάπη δίπλα τους. Θα έλεγα την έκφραση που με χαρακτηρίζει με πολύ χαμόγελο, γιατί οι άνθρωποι δεν θέλουν από μας ούτε επιτίμια, ούτε αγριάδες .Ττην αγάπη μας θέλουν και εμείς σωζόμαστε από τη δική τους αγάπη».
–Πως βλέπετε τη σχέση της νέας γενιάς με την Εκκλησία σήμερα; Πιστεύετε ότι οι νέοι άνθρωποι αναζητούν ακόμη στήριγμα και ελπίδα μέσα στην πίστη;
«Το πιστεύω όχι μόνο γιατί υπηρέτησα στην εκπαίδευση και ξέρω τα παιδιά και ξέρω τα προβλήματα της ηλικίας που τώρα γίνονται και πολύ νωρίτερα έφηβοι. Τα παιδιά εξαρτώνται από το πώς θα τα συμπεριφερθούμε εμείς και από το πώς θα τα αγαπήσουμε εμείς. Είναι δέκτες πάντοτε της καλής προθέσεως που έχουμε απέναντί τους και της αγάπης που μπορούμε να τους δείξουμε. Εάν δεν τους δείξουμε εμείς αγάπη των παιδιών, εάν δεν έρθουμε κοντά στα προβλήματα της εφηβείας και αν δεν προσπαθήσουμε να ακούσουμε κυρίως τα παιδιά, τι έχουν να μας πουν, δεν θα μπορέσουμε ποτέ να έχουμε μια καλή επικοινωνία με τα παιδιά. Τα παιδιά καταλαβαίνουν πολύ καλά ποιος τα αγαπά και ποιος ενδιαφέρεται ειλικρινά για αυτά. Δόξα τω Θεώ, έχω αυτή την καύχηση, ότι περνώντας γύρω στα 30 χρόνια από την εκπαίδευση, ήμουν κοντά στα παιδιά, κοντά στα προβλήματα, κοντά στην εφηβική ηλικία, προσπαθούσα στο μέτρο των δυνατοτήτων μου να τα βοηθήσω. Έχω την πεποίθηση ότι κάτι έκανα, γιατί συναντώντας τώρα παλαιούς μου μαθητές, μου εκφράζουν πάντοτε τη χαρά και την ευλογία του Θεού που είχαν να έχουν έναν εκπαιδευτικό κληρικό μέσα στο σχολείο. Αλλά και η πρόθεσή μου δεν ήταν η στεγνή αποστήθιση του βιβλίου των Θρησκευτικών, αλλά το να κάθομαι και να κουβεντιάζουμε με τα παιδιά για θέματα εκκλησιασμού, για θέματα εφηβείας, για θέματα αγάπης του δασκάλου προς τους μαθητές τους και νομίζω ότι κάτι έκανα, άφησα κάτι καλό στην ιστορία της τοπικής εκπαιδεύσεως».
-Μετά από μισό αιώνα διακονίας, ποιο είναι το μήνυμα που θα θέλατε να στείλετε στους πιστούς της Κοζάνης αλλά και στους νεότερους ιερείς που ξεκινούν τώρα τον δικό τους δρόμο στην Εκκλησία;
«Για τους πιστούς θα έλεγα ότι είναι σε πολύ καλό δρόμο. Οι άνθρωποι που ζουν και διαβιούν εδώ στην Κοζάνη έχουν αυτό το πολύ καλό χαρακτηριστικό: εκκλησιάζονται. Άρα, λοιπόν, να συνεχίσουν να εκκλησιάζονται, να μην αφήσουν ποτέ το Θεό και τους ιερείς τους, να είναι κοντά στους ιερείς τους και να ζουν κατά Θεόν, διότι η μόνη σταθερή ελπίδα του καθενός μας είναι ο Τριαδικός Θεός, η Μητέρα του Θεού μας, του Κυρίου Ιησού Χριστού, η Παναγία, και όλοι οι Άγιοι, οι οποίοι με τα θαύματά τους είναι κοντά μας είναι δίπλα μας πάντοτε.Λοιπόν, ως προς τους νέους, τους νέους κληρικούς να κάνουν υπομονή, να αγαπάνε αυτό που κάνουν, διότι οι άνθρωποι καταλαβαίνουν αν τους αγαπάμε, αν μπήκαμε μέσα στην Εκκλησία για να διακονήσουμε ή να γίνουμε, ας πούμε την έκφραση, δημόσιοι υπάλληλοι. Για έναν κληρικό, το χειρότερο που μπορεί να συμβεί στην ιερατική του σταδιοδρομία είναι να θεωρήσει ότι διορίστηκε στο δημόσιο και μπορεί να μένει ήσυχος και να μην ασχολείται με τίποτα, ούτε με τους πιστούς, ούτε με τα προβλήματα της κοινωνίας, και να νομίζει ότι αφού εξασφάλισε έναν μισθό, να προσπαθεί να τον παίρνει και να ζει. Είναι ό,τι χειρότερο. Εάν δεν αγαπάμε αυτό που κάνουμε σαν κληρικοί, είμαστε εκ προοιμίου εκτός Εκκλησίας».
