Για την αύξηση του μεταφορικού κόστους, το αν προτιμούν οι νέοι το Κ.Τ.Ε.Λ., τις επιπτώσεις της απολιγνιτοποίησης αλλά και για το μέλλον του Κ.Τ.Ε.Λ., μίλησε στο kozan.gr ο πρόεδρος του Υπεραστικού Κ.Τ.Ε.Λ. Κοζάνης κ. Νίκος Μπατσίλας.
– Η απολιγνιτοποίηση έχει επηρεάσει την κίνηση και τα έσοδα του ΚΤΕΛ; Πώς έχει αλλάξει η εικόνα των δρομολογίων μετά το κλείσιμο μονάδων της ΔΕΗ;
«Η απολιγνιτοποίηση έχει επηρεάσει και τις μεταφορές, όπως έχει επηρεάσει και τη Δυτική Μακεδονία. Έχει μειωθεί το κατά κεφαλήν εισόδημα των ανθρώπων οι οποίοι ζουν στη Δυτική Μακεδονία. Ως συνέπεια, ο κόσμος ταξιδεύει με λιγότερη συχνότητα και κάνει πολύ λιγότερες μετακινήσεις. Οι μετακινήσεις περιορίζονται κυρίως στις απολύτως απαραίτητες, όταν είναι ιατρικές, γονείς για να δουν τα παιδιά τους, αθλητές κλπ. Ακόμα και οι φοιτητές που έρχονται προς την πόλη μας, οι οποίοι είναι παιδιά με καταγωγή από τη Δυτική Μακεδονία, έχουν περιορίσει τις μετακινήσεις γιατί η ακρίβεια, σε συνδυασμό με την απολιγνιτοποίηση, έχει περιορίσει τόσο το εισόδημα, καθιστώντας το ένα ακριβό μεταφορικό μέσο».
– Ποια είναι σήμερα τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετωπίζει το ΚΤΕΛ Κοζάνης;
«Τα μεγαλύτερα προβλήματα που έχουμε σήμερα είναι η αύξηση του ενεργειακού κόστους. Συνεπώς, των μεταφορών. Η μείωση σίγουρα του κόσμου στην επαρχία είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα για εμάς. Η επαρχία μαραζώνει. Η Δυτική Μακεδονία χτυπήθηκε πάρα πολύ από αυτό. Κατά συνέπεια, τα λεωφορεία μας, ενώ έχουν μία μεγάλη πληρότητα προς τις μεγάλες πόλεις, όπως Θεσσαλονίκη, Αθήνα, Βόλο, Λάρισα, τα χωριά μας καθημερινά έχουν μικρότερη επιβατική δύναμη. Οπότε μειώνονται τα έσοδα, με αποτέλεσμα να έχουν πολύ λιγότερα έσοδα σε καθημερινή βάση οι μέτοχοί μας. Έπειτα, το κόστος της ενεργειακής κρίσης μας έχει επηρεάσει πάρα πολύ. Έχει αυξηθεί σχεδόν 40% το κόστος μετακίνησης ενός λεωφορείου. Οπότε, και σε συνδυασμό με τη λιγότερη κίνηση, αυτό επηρεάζει κατά πολύ τα έσοδα».
– Υπάρχουν γραμμές ή χωριά που δυσκολεύονται να εξυπηρετηθούν επαρκώς;
«Γραμμές όχι, δεν υπάρχουν. Υπάρχουν χωριά τα οποία εξυπηρετούνται με μικρότερη συχνότητα. Ωστόσο και σε αυτή την ελάχιστη συχνότητα δεν υπάρχει κόσμος για να μετακινηθεί. Εμείς φροντίζουμε να έχουμε γραμμές προς όλα τα χωριά, έστω και με την ελάχιστη συχνότητα, μία με δύο φορές την εβδομάδα. Προσπαθούμε να στηρίξουμε την ύπαιθρο, τα χωριά μας, ώστε να μπορούν να είναι ζωντανά. Γιατί το Κ.Τ.Ε.Λ. αυτό το οποίο κάνει είναι να ενώνει ανθρώπους, να ενώνει χωριά, να ενώνει τον πιο γερασμένο πληθυσμό με νοσοκομεία, με κέντρα υγείας και να έχουν άμεση πρόσβαση σε τράπεζες, σε βασικές υπηρεσίες. Δηλαδή, για εμάς δεν μετράει αν είναι τόσο κερδοφόρο ή όχι. Μετράει το ότι πρέπει να συνδεθεί αυτός ο κόσμος με βασικές ανάγκες, καθημερινές που πρέπει να έχει. Σε κάποια χωριά ακόμα και με supermarket. Οπότε φροντίζουμε να υπάρχει αυτή η σύνδεση».
– Πόσο έχει αλλάξει η κίνηση προς Θεσσαλονίκη και Αθήνα τα τελευταία χρόνια;
«Ο κορωνοϊός είχε βυθίσει την κίνηση κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Το 2024 είχε αρχίσει να δείχνει ότι ανεβαίνει η επιβατική κίνηση σε μεγάλους προορισμούς, όπως Αθήνα και Θεσσαλονίκη. Μεγάλη καθίζηση έγινε με τις αγροτικές κινητοποιήσεις, όπου ο κόσμος φοβόταν να ταξιδέψει και ήταν μεγάλες οι αναμονές, αλλά και ο χρόνος μετάβασης μέχρι να πάμε από ένα σημείο σε ένα άλλο. Τώρα έχει αρχίσει το τελευταίο τρίμηνο, εξαιτίας της ενεργειακής κρίσης η οποία έχει επηρεάσει όλους τους ανθρώπους, να φαίνεται μια μειωμένη κίνηση προς αυτούς τους προορισμούς».
– Ο κόσμος διαμαρτύρεται και για το κόστος των εισιτηρίων. Υπάρχει περιθώριο μειώσεων;
«Το κόστος των εισιτηρίων βγαίνει μετά από υπουργικές αποφάσεις. Δεν καθορίζουμε εμείς σαν εταιρεία, αλλά και κανένα Κ.Τ.Ε.Λ., το κόστος. Το κόστος βγαίνει μέσα από μια υπουργική απόφαση, η οποία καθορίζει τη χιλιομετρική αποζημίωση την οποία λαμβάνουν τα λεωφορεία του Κ.Τ.Ε.Λ. Δεν μπορούμε να το επηρεάσουμε εμείς, είναι καθαρά κυβερνητική απόφαση. Πάνω σε αυτό, εμείς αυτό που έχουμε κάνει ώστε να βοηθήσουμε τον κόσμο που μετακινείται με μεγαλύτερη συχνότητα είναι να έχουμε κάποιες μηνιαίες κάρτες, οι οποίες έχουν ένα μεγάλο ποσοστό έκπτωσης. Επίσης, όπως καλά γνωρίζετε, στηρίζουμε όλες τις κοινωνικές ομάδες με μειωμένα εισιτήρια, από τα οποία μειωμένα εισιτήρια εισπράττουμε ουσιαστικά μηδαμινά έσοδα. Δηλαδή, δεν μας πληρώνει το κράτος το ποσοστό το οποίο αντιστοιχεί σε αυτή τη μείωση».
– Υπάρχουν συχνά παράπονα πολιτών για δρομολόγια και καθυστερήσεις. Ποια είναι η δική σας εικόνα;
«Συνήθως τα δρομολόγια δεν έχουν καθυστερήσεις, εκτός αν είναι διερχόμενα, το οποίο είναι κάτι που δεν μπορούμε να το επηρεάσουμε. Επίσης, αυτή τη στιγμή, στην Εγνατία Οδό, η οποία έχει μονοδρομήσει σχεδόν όλη τη διαδρομή προς Θεσσαλονίκη και για Γιάννενα, υπάρχουν καθυστερήσεις είτε με τα διόδια, όταν υπάρχουν τριήμερα όπου δημιουργείται έντονη συμφόρηση, είτε όταν υπάρχουν έργα τα οποία δεν μπορούν να καθοριστούν από εμάς και αυτό είναι κάτι το οποίο δεν μπορεί να προβλεφθεί από κάποιον. Προσπαθούμε να μην έχουμε μεγάλες καθυστερήσεις».
– Υπάρχουν περιοχές όπου η επιβατική κίνηση έχει πέσει αισθητά τα τελευταία χρόνια;
«Οι περιοχές στις οποίες έχει πέσει αισθητά η επιβατική κίνηση και συνεχώς μειώνεται αφορούν όλα τα χωριά της Δυτικής Μακεδονίας. Είτε μιλάμε για το Βόιο, είτε για τα Σέρβια, είτε το Λιβαδερό, δείχνει να πέφτει συνεχώς επειδή μειώνεται ο κόσμος που κατοικεί εκεί. Όσο εμείς πραγματοποιούμε τα δρομολόγια και με τον τρόπο που τα πραγματοποιούμε, θεωρώ ότι δεν θα υπάρχει κανένα πρόβλημα ώστε να μείνει χωρίς συγκοινωνία κανένα χωριό».
– Τα νέα παιδιά χρησιμοποιούν το ΚΤΕΛ ή προτιμούν άλλους τρόπους μετακίνησης; Υπάρχουν χωριά που κινδυνεύουν να μείνουν χωρίς επαρκή συγκοινωνία;
«Τα νέα παιδιά προτιμούν τη συγκοινωνία του Κ.Τ.Ε.Λ. επειδή είναι ένα πιο οικονομικό μέσο με το οποίο μπορούν και ταξιδεύουν είτε για σπουδές είτε για να επιστρέψουν στους γονείς τους πολύ πιο σύντομα και εύκολα».
– Πώς αποφασίζεται αν ένα δρομολόγιο «βγαίνει» οικονομικά;
«Για να βγαίνει οικονομικά ένα δρομολόγιο πρέπει να συμπεριλάβουμε το κόστος του δρομολογίου, το μισθολογικό κόστος, καθώς και τα εισιτήρια που εισπράττουμε. Βέβαια, αυτή τη στιγμή δεν έχουμε δρομολόγια τα οποία έχουμε μειώσει. Δηλαδή, μετά τον Covid έχουμε αυξήσει δρομολόγια και προς μεγάλες πόλεις, αλλά και προς την ύπαιθρο. Ακόμα και αν είναι ζημιογόνος ο τρόπος λειτουργίας του Κ.Τ.Ε.Λ., φροντίζουμε να είναι συνδεμένα τα χωριά μας και αναπληρώνουμε με τις άλλες γραμμές. Δηλαδή, ουσιαστικά οι μέτοχοί μας χρηματοδοτούν την ύπαιθρο και εισπράττουν από τις μεγάλες γραμμές».
- Ποια είναι η πιο συχνή διαμαρτυρία που ακούτε καθημερινά;
«Ένα μεγάλο πρόβλημα το οποίο υπήρχε στο Κ.Τ.Ε.Λ. Κοζάνης και το ακούγαμε συνέχεια αφορούσε το τηλεφωνικό κέντρο ήταν ότι δεν απαντούσαμε συχνά στα τηλέφωνα. Θέλω να πω ενδεικτικά ότι μια μέση χρήση τηλεφώνων κυμαίνεται στις 2.000 κλήσεις. Αυτό το αποκαταστήσαμε γιατί φυσικά δεν ήταν δυνατόν να μπορεί να είναι ένας άνθρωπος σε όλα, γιατί ενώ μιλούσατε εσείς γίνονταν ταυτόχρονα άλλες 10 κλήσεις. Έχουμε κάνει συνεργασία με την Databank. Έχουμε εισάγει στο τηλεφωνικό μας κέντρο την τεχνητή νοημοσύνη. Απαντάει συγχρόνως σε πάρα πολλές γραμμές και δίνει ταυτόχρονα τις βασικές πληροφορίες δρομολογίων, ώστε να μπορεί να εξυπηρετηθεί το επιβατικό κοινό».
– Υπάρχουν στιγμές που το ΚΤΕΛ λειτουργεί περισσότερο «κοινωνικά» παρά επιχειρηματικά;
«Σε οτιδήποτε σχετίζεται με τις γραμμές οι οποίες δεν είναι κερδοφόρες, όπως επίσης και με τις κοινωνικές ομάδες οι οποίες δέχονται εκπτώσεις, το Κ.Τ.Ε.Λ. λειτουργεί πάντα μη κερδοφόρα και με γνώμονα την κοινωνία να μπορεί να εξυπηρετηθεί, έστω και αν είναι μη κερδοφόρο για εμάς. Αυτός είναι άλλωστε και ο ρόλος του Κ.Τ.Ε.Λ.».
- Υπάρχει σχεδιασμός για νέα λεωφορεία ή ψηφιακές υπηρεσίες;
«Το e-ticket λειτουργεί τα τελευταία 5 χρόνια. Μάλιστα, αυτό αντιπροσωπεύει το 60 με 70% των εισιτηρίων. Έχουμε φροντίσει να βάλουμε έναν αυτόματο πωλητή για την γρηγορότερη εξυπηρέτηση των επιβατών στον κεντρικό σταθμό. Αυτό δεν αλλάζει τον αριθμό των ατόμων που απασχολούνται στο πρακτορείο. Ίσα-ίσα έχουν αυξηθεί τα άτομα τα οποία απασχολούνται, ώστε το επιβατικό κοινό να εξυπηρετείται γρηγορότερα. Σχετικά με την αντικατάσταση των λεωφορείων στο Κ.Τ.Ε.Λ. Κοζάνης, οι μέτοχοι τα αντικαθιστούν συχνά. Μάλιστα, το 60% των λεωφορείων είναι πενταετίας και ίσως και λίγο πιο νέα. Οπότε και στο επίπεδο αυτό είμαστε καλά. Έχουμε αντικαταστήσει με μικρότερα αυτοκίνητα τα παλαιότερα και έχουμε φέρει τρία, τέσσερα αυτοκίνητα που είναι μοντέλα του 2025-2026. Οπότε αυξάνουμε συνέχεια και τον στόλο αλλά και τη δυναμική και, αναλόγως των τύπων των οχημάτων που χρειάζεται το επιβατικό κοινό, προχωράμε».
– Πώς βλέπετε το ΚΤΕΛ Κοζάνης σε 5-10 χρόνια;
«Αυτή τη στιγμή, όλος ο επιχειρησιακός σχεδιασμός τον οποίο κάνουμε αφορά τη διαγωνιστική διαδικασία που προχωράει το κράτος για τον διαγωνισμό της Δυτικής Μακεδονίας αλλά και σε όλη την Ελλάδα ανά Περιφέρεια για τις μεταφορές. Ετοιμαζόμαστε για αυτό. Δηλώνουμε έτοιμοι και ότι θα είμαστε και την επόμενη μέρα αυτοί οι οποίοι θα εκτελούν το μεταφορικό έργο. Έχουμε ένα επενδυτικό σχέδιο σε βάθος δεκαετίας αλλά και για τον τρόπο χρήσης των αυτοκινήτων να είναι σχεδιασμένος πάνω σε αυτό, με βάση τον ευρωπαϊκό διαγωνισμό. Σίγουρα καθημερινά θα δημιουργούνται κάποια προβλήματα. Εγώ θέλω να πω εξ ολοκλήρου ότι η μεταφορά είναι αγαθό. Είναι ένα αγαθό το οποίο πρέπει να είναι στο μυαλό όλων μας ότι χωρίς μεταφορά δεν υπάρχει χωριό, δεν υπάρχει νοσοκομείο, δεν υπάρχει σύνδεση με την ύπαιθρο, δεν υπάρχουν οι υπηρεσίες στο χωριό για τους υπερήλικες. Προσπαθούμε κάθε μέρα για το καλύτερο. Σίγουρα θα υπάρχουν προβλήματα, προσπαθούμε να τα βελτιώσουμε. Το Διοικητικό Συμβούλιο αυτή τη στιγμή δουλεύει πάνω σε αυτό. Δημιουργούμε συνεχώς καινούργιους τρόπους για να μπορεί το επιβατικό κοινό να εξυπηρετείται καλύτερα, ώστε οι συνδέσεις μας να είναι για όλους σε σωστά χρονικά διαστήματα και με τη σωστή συχνότητα».
